Gallai prosiect ymchwil i wella gofal trawma brys helpu cannoedd o gleifion yng Nghymru bob blwyddyn

Gallai prosiect ymchwil sydd â'r nod o wella gofal trawma brys helpu hyd at 1,300 o gleifion mewn sefyllfaoedd bywyd a marwolaeth yng Nghymru bob blwyddyn.

Mae platennau, cydran gwaed sy'n helpu gyda cheulo ac iacháu clwyfau, yn cael eu storio ar dymheredd ystafell ac mae ganddynt oes silff fer iawn, gan eu gwneud yn anymarferol i'w defnyddio cyn mynd i'r ysbyty.

Ond mae prosiect sy'n archwilio eu defnydd mewn tymereddau oer sy'n eu gwneud iddynt bara'n hirach yn eu gwneud yn offeryn amhrisiadwy i dimau brys.

Mae EMRTS, ynghyd â phartneriaid y prosiect Gwasanaeth Gwaed Cymru, Gwasanaethau Meddygol yr Amddiffyn ac Uned Treialon Abertawe, wedi bod yn ymchwilio i ymarferoldeb ac effeithiolrwydd storio platennau wedi'u storio'n oer ochr yn ochr â chelloedd gwaed coch mewn blychau arbenigol – gyda chanlyniadau cynnar addawol.

Dywedodd Cyfarwyddwr Cenedlaethol EMRTS, David Lockey: “Er gwaethaf datblygiadau mawr, mae gwaedu yn dal i fod yn brif achos marwolaeth y gellir ei atal yn ein cleifion trawma.

“Mae defnyddio platennau’n effeithiol cyn mynd i’r ysbyty yn ddarn arall o’r pos sydd â’r potensial i wella gofal ac achub bywydau. Rydym wrth ein bodd ein bod wedi bod yn rhan o'r prosiect hwn gyda'r gwasanaeth trallwysiadau.”

Ym mis Rhagfyr, cymerodd y tîm a oedd yn gweithio ar y prosiect gam pwysig tuag at baratoi ar gyfer treial clinigol.

Ymwelodd partneriaid y prosiect â chydweithwyr EMRTS yng nghanolfan Ambiwlans Awyr Cymru yn Nafen i ddeall sut y gellid dosbarthu platennau cyn-ysbyty yn ddiogel ac yn effeithiol mewn amodau clinigol go iawn.

Cyfunodd y grŵp amlddisgyblaethol o arbenigwyr cenedlaethol arbenigedd clinigol, milwrol, gwyddonol a methodolegol i lunio datblygiad yr ymchwil effaith uchel hon.

Gwelodd ymwelwyr olwg fanwl ar yr amgylchedd gweithredu ar gyfer yr hofrennydd a'r cerbydau ymateb cyflym a ddefnyddir gan EMRTS Cymru, a'r cyfyngiadau o ran lle, pwysau, storio a llif gwaith, a fydd yn helpu i lunio'r treial a llunio'r prosesau arfaethedig fel eu bod yn ymarferol i griwiau.

Rhoddodd yr Ymarferydd Gofal Critigol Dewi Thomas a'r Ymarferydd Trosglwyddo Andrew Morris daith gerdded ar y safle drwy'r pecyn presennol, a'r llwybrau a ddilynir wrth roi cynhyrchion gwaed yn y fan a'r lle.

Mae'r fewnwelediad hwn yn llywio penderfyniadau ynghylch sut y gellid integreiddio platennau sydd wedi'u storio'n oer i arfer sefydledig.

Yn dilyn yr adolygiad gweithredol ar y safle, gweithiodd y tîm gyda chydweithwyr o Uned Treialon Abertawe ar fireinio dyluniad y treial a mynd i'r afael â'r ystyriaethau gweithredol a rheoleiddiol sydd eu hangen ar gyfer astudiaeth glinigol, mewn gwasanaethau ambiwlans awyr ledled y DU.

Mae'r grŵp yn llunio cais cynhwysfawr am gyllid i'w gyflwyno i'r Weinyddiaeth Amddiffyn y gwanwyn hwn.

Os bydd yn llwyddiannus, y bwriad yw symud ymlaen yn gyflym i dreial clinigol aml-safle sy'n cynnwys gwasanaethau ambiwlans awyr i werthuso effeithiolrwydd yr hyn a ragwelir y bydd yn ymyrraeth a all achub bywydau cleifion trawma.